Okręty trzeciej wojny birmańskiej, 1885

[Napoleon]

Trzecia wojna birmańska to konflikt raczej mało znany. I z działaniami floty nie kojarzony. Ale prowadzone działania koncentrowały się wzdłuż rzeki Irawadi (Irrawaddy), żeglownej praktycznie aż do granicy z Chinami. Stąd i na jej wodach działało sporo jednostek (acz głównie jako transportowce - choć do paru starć też doszło).
Król Theebaw (Thibaw Min), według tych informacji które posiadam, dysponował jednym dużym parowcem (w źródłach nazywanym "morskim", można więc sądzić, że był to "normalny" parowiec bocznokołowy zdolny do żeglugi morskiej), dwoma uzbrojonymi parowcami (każdy w 8 armat gładkolufowych, ale raczej małych wagomiarów) oraz 8 małymi parowcami rzecznymi (z tego 4 mogły być zarekwirowanymi na początku konfliktu parowcami Irrawaddy Flot. (Flotilla) Co.
Z tych jednostek, na samym początku kampanii, 13 listopada, Brytyjczycy zdobyli jeden parowiec jakieś 45 km od Thayetmyo (po krótkiej walce). Dwa kolejne parowce (uzbrojone) zostały zatopione w walce z brytyjskimi jednostkami (lub samozatopione po odniesionych uszkodzeniach) 22 listopada koło Pakokku (nieco powyżej miejscowości). 4 kolejne małe parowce dostały się w ręce Brytyjczyków bez walki 25 listopada koło Yandaboo. Reszta została zajęta w Mandalay.
Brytyjczycy dysponowali zmobilizowanymi parowcami Irrawaddy Flot. Co.: Irrawaddy, Kathleen,Palow, Ngawoon, Settang, Yunan, Ataran, Thurreah i Pulu (tyle zdołałem zidentyfikować, prawdopodobnie było ich jednak więcej, były też dwie uzbrojone barki, jedna z nich nazywała się White Swan - każda z nich uzbrojona była w jedną ciężką armatę 16 cm ML). Niestety nic o tych okrętach więcej nie wiem (o tych, które znajdowały się w służbie królewskiej także).
Stąd i mój post z prośbą o jakieś informacje na ich temat.

[pothkan]

Był już kiedyś o tym temat:

viewtopic.php?t=4976

Od tego czasu da się oczywiście uzupełnić trochę informacji, m.in. poprawne nazwy niektórych okrętów (gł. na podstawie kronik królewskich), ale ich dopasowanie to czasem nadal zagadka. Birmańczycy całkiem sporo jednostek parowych budowali u siebie, choć oczywiście z importowanymi silnikami. Ale także zamawiali zagranicą, na pewno w Wielkiej Brytanii, a ponoć i we Włoszech.

O Irrawaddy Flotilla Company wyszło parę książek (w moim posiadaniu są dwie (Alistair McCrae, Irrawaddy Flotilla, 1978; oraz The Irrawaddy Flotilla Company 1865-1950, NMM 1973, w tej drugiej są opisy jednostek), ale poza bodaj jednym wyjątkiem, statki tej firmy nie służyły nigdy we flocie birmańskiej. Oczywiście były wykorzystywane przez Brytyjczyków. Dużo o jednostkach IFC jest także w czterotomowym opracowaniu stoczni Denny, bo sporo tam zamawiali.

dysponował jednym dużym parowcem (w źródłach nazywanym "morskim", można więc sądzić, że był to "normalny" parowiec bocznokołowy zdolny do żeglugi morskiej)

Birma posiadała wówczas parowy jacht śrubowy, zbudowany w Wielkiej Brytanii: https://www.tynebuiltships.co.uk/T-Ship ... n1871.html

Poprawny zapis nazwy to စကြာယာဉ်ပျံ (Sakya Yanpyan w transkrypcji BGN/PCGN), znaczenie "latający rydwan".

Niestety nie mam pojęcia, co się z nim dział podczas wojny i potem.

[Napoleon]

Pothkan - wielkie dzięki! Zapomniałem ten wątek o parowcach na Irawady.
Co do jachtu, to może to być ten "morski" parowiec. Ale trzeba będzie sprawdzić.

[AvM]

Czesciowo zatopione statki krolewskie

[AvM]

Illustrated London News - Saturday 27 February 1886

[AvM]

Illustrated London News - Saturday 13 March 1886

[AvM]

Graphic - Saturday 09 January 1886

opis obrazkow nr 3 i 4 od lewej

u gory

Burmese Troops
Stockade
Nyoungpa Hill. Taken Nov 22, 5 PM
Irrawady
Palow
Ngawoon
Burma
Anakla
Burmese House
Bamboos and Mats

na dole

Katkleen
Thambyadine
Yuan+Panthay
Chisaboo+Mesidon
Yankuntown
Thooreah
Shoazmzo
'

[AvM]

The Graphic - Saturday 16 January 1886

[AvM]

The Graphic - Saturday 30 October 1886

[AvM]

Penny Illustrated Paper - Saturday 21 November 1885

[AvM]

Indian Daily News - Friday 07 January 1876
VESSELS LYING IN THE RIVER Calcutta
T.K.Y.Byan master Brown, Burmese steamer 409t broker: Macallister & Co

[AvM]

The Graphic - Saturday 05 December 1885

na lewo najprawdopodobniej Kathleen

[AvM]

The Graphic - Saturday 19 December 1885

[AvM]

Parowce z Irrawady Flotilla biorace udzial w akcji

Irrawady
Powinno byc Irrawaddy
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... =IRRAWADDY

Irrawady.png

Irrawaddy RIM.jpg

Palow
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... ssel=PALOW

Palow.png

Palow 1879 with accommodation Flat and Bulldog IWM (Q 71264).jpg

Kathleen

Kathleen.png

Thambyadine
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... HAMBYADINE

Thombyodine.png

Thambyadine 1879.jpg

Yunan
Tbud 1874 zaklady Irrawaddy

Burma
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... ssel=BURMA

Panthay (Projekt Denny)
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... el=PANTHAY

Chinsabno
Chyba Shin Tsaw Boo lub Shintsawboo
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... N+TSAW+BOO

Mesidoon
Powinno byc chyba Mindoon (lub Mendoon)
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... =MINDOON#v

mindoon 1885-4-21.jpg

Yankuntown
Powinno byc Yankeentoun
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... ANKEENTOUN

Yankeen-Toun.png

Thooreah
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... l=THOOREAH

Thooreah.png

Thooreah 1880.jpg

Shoazmzo
chyba Shoaymyo
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... =SHOAY+MYO

Nie pokazany na obrazku
Ashley Eden
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... SHLEY+EDEN
tu jako barka No.38 po przebudowie w 1897

Flat Boat 38 ex Ashley Eden IWM (Q 71259).jpg

[AvM]

Ewidentnie nie dalo sie dodac zdjec

Shoaymyo

Shoaymyo.png

Ashley Eden

Ashley Eden.png

[AvM]

I uzupelnienia - parowce 2 srubowe

Ngawoon
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... el=NGAWOON

Anakla
na zgieciu strony chyba Ananda
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... sel=ANANDA

W dzialaniach brat tez udzial
https://www.clydeships.co.uk/view.php?y ... sel=ATARAN